IP geofeed, bir ağ işletmecisinin yönettiği IP prefix'lerini ülke, bölge veya şehir gibi coğrafi bilgilerle eşleştirerek yayımladığı, alanları virgülle ayrılan CSV biçimindeki bir veri dosyasıdır. Dosya, IP konum veritabanlarını hazırlayan hizmetlere ağ işletmecisinin kendi konum beyanını iletir.

Geofeed, tek bir telefonun, bilgisayarın veya kullanıcının anlık konumunu göstermez. Dosyadaki bilgi belirli bir adres bloğuna aittir. Geofeed verisinin, uydulardan yararlanarak konum belirleyen GPS sisteminin bir cihaz için gösterdiği konumla eşleşmesi gerekmez ve bu veri bina düzeyinde doğruluk sağlamaz.

IP konum hizmetleri bu veriyi kendi güncelleme ve doğrulama süreçlerine katabilir. Ancak geofeed dosyasının yayımlanması, bütün hizmetlerde görünen konumun hemen veya aynı biçimde değişeceği anlamına gelmez.

Geofeed Dosyasının CSV Yapısı

RFC 8805, ağ işletmecilerinin yayımladığı IP tabanlı konum verileri için ortak bir CSV düzeni tanımlar. Her satır belirli bir IP prefix'ini ve bu prefix ile ilişkilendirilen coğrafi alanları taşır. Yazılımlar bu düzen sayesinde veriyi otomatik olarak okuyup işleyebilir.

Geofeed Satırında Hangi Alanlar Bulunur?

Temel alanlar IP prefix'i, iki harfli ülke kodu, bölge kodu, şehir ve posta kodudur. Ülke kodu ISO 3166-1 alpha-2, bölge kodu ise ISO 3166-2 biçimine uyar. Şehir alanı serbest metin olabilir. Posta kodu alanı isteğe bağlıdır, ancak RFC 8805 artık bu alanı önermediği için yeni geofeed dosyalarında boş bırakılmalıdır.

Ağ işletmecisi bütün ayrıntıları yayımlamak zorunda değildir. Bir alan bilinmiyorsa, geçerli değilse veya paylaşılmak istenmiyorsa ülke, bölge ve şehir alanları boş bırakılabilir. Boş alanlar otomatik olarak kesin bir konum üretmez.

Geofeed Kaydındaki IP Prefix'i Neyi Kapsar?

Geofeed kaydı tek bir kullanıcı hesabına değil, bir IP adresi veya adres bloğuna uygulanır. Bloklar, IP adresinin ardından eğik çizgi ve prefix uzunluğunun yazıldığı CIDR gösterimiyle belirtilir. Daha geniş bir prefix çok sayıda adresi kapsarken daha dar bir prefix aynı blok içindeki belirli bir alt tahsisi farklı bir konumla eşleyebilir.

Bu yapı, ağ işletmecisinin farklı şehirlerde veya bölgelerde kullandığı adres bloklarını ayrı satırlarda bildirmesine olanak tanır. Bununla birlikte geofeed kaydı, prefix kapsamındaki her cihazın fiziksel olarak aynı noktada bulunduğunu kanıtlamaz.

Geofeed Verisinin Bulunması ve Alınması

Bir geofeed dosyasını yayımlamak tek başına yeterli değildir; IP konum hizmetinin dosyayı bulup okuyabilmesi gerekir. Ağ işletmecisi dosya adresini ilgili IP adresi tahsis kaydında yayımlayabilir veya hizmetle doğrudan paylaşabilir. RFC 9632, ağ ve yönlendirme bilgilerini tanımlamak için kullanılan RPSL kayıtlarından geofeed bağlantısının bulunmasını, dosyanın alınmasını ve isteğe bağlı doğrulanmasını açıklar; RFC 9092'nin yerini alır.

IP Kayıt Nesnesindeki Geofeed Bağlantısı

Ağ işletmecisi, geofeed dosyasının şifreli web bağlantısı sağlayan HTTPS adresini IP adresi tahsisini tanımlayan kayıt nesnesine ekleyebilir. Bölgesel internet kayıt kuruluşları ve ilgili ağ kayıt sistemleri bu bilgiyi inetnum ve inet6num gibi nesnelerde tutar.

IP konum hizmeti, ilgili prefix için yayımlanan bağlantıyı bu kayıt üzerinden bulabilir ve CSV dosyasını alabilir. Bağlantının erişilebilir olması, dosyanın biçime uygun tutulması ve kayıt nesnesindeki geofeed bağlantısının güncel kalması, hizmetin dosyayı düzenli alabilmesini doğrudan etkiler.

RDAP Üzerinden Geofeed Bağlantısı

IP adresi ve alan adı kayıt bilgilerini sorgulamaya yarayan RDAP, geofeed dosyasının bağlantısını da iletebilir. RFC 9877, bu bilgiyi sunan RDAP hizmetleri için geofeed1 adlı uzantıyı tanımlar. Bu uzantıyı destekleyen kayıt hizmetleri, bir IP ağına ilişkin RDAP yanıtında geofeed kaynağını standart bir bağlantı olarak gösterebilir.

RDAP desteği, kayıt verisini işleyen sistemlerin geofeed bağlantısını doğrudan bulmasını kolaylaştırır. Her kayıt hizmeti veya IP konum hizmeti aynı bulma yöntemini desteklemeyebilir.

İsteğe Bağlı Geofeed İmzası ve Yayıncı Yetkisi

Geofeed bağlantısının bir kayıt nesnesinde bulunması, dosyanın hangi IP adresi tahsisiyle ilişkilendirildiğini gösterir. Ancak bazı RPSL kayıt sistemleri zayıf kimlik doğrulama kullanabildiği için veriyi kullanan hizmetler ek doğrulama isteyebilir.

RFC 9632, yayıncının geofeed dosyasına isteğe bağlı bir imza eklemesine izin verir. İmza, internet numarası kaynakları üzerindeki yetkiyi sertifikalarla doğrulayan RPKI altyapısına dayanır. İmzayı doğrulayan hizmet, sertifikanın dosyadaki IP adresi aralıklarını kapsayıp kapsamadığını ve imzanın geçerli olup olmadığını denetler.

İmza, dosyadaki şehir bilgisinin fiziksel olarak doğru olduğunu kanıtlamaz. Yalnız dosyanın ilgili IP adresi aralığı için geçerli bir RPKI sertifikasıyla imzalandığını gösterir. Bazı IP konum hizmetleri imzalı dosyaları tercih ederken bazıları geofeed verisini başka kayıtlarla birlikte değerlendirebilir.

IP Konum Hizmetlerinde Geofeed Verisinin Kullanımı

IP konum hizmeti geofeed dosyasını belirli aralıklarla alabilir, satırların biçimini kontrol edebilir ve prefix'leri kendi veri modeliyle eşleştirebilir. Daha sonra bu beyanı kayıt kuruluşu bilgileri, ağ işletmecisi verileri ve kendi tutarlılık kontrolleriyle karşılaştırabilir.

Çelişen kaynaklar bulunduğunda hangi verinin öncelikli olacağını IP konum hizmetinin politikası belirler. Bir hizmet daha dar prefix'i tercih edebilir, başka bir hizmet yeni veriyi ek doğrulama için bekletebilir veya doğrulanmamış bir satırı doğrudan kullanmayabilir. Yanlış, eski veya gereğinden geniş bir prefix için yapılan konum beyanı, hizmet tarafından kabul edilirse hatalı sonuçlara yol açabilir.

Geofeed konum verisini etkileyebilen önemli bir kaynaktır, ancak tek ve zorunlu kaynak değildir. Aynı IP adresi farklı hizmetlerde geçici olarak farklı ülke, bölge veya şehir sonuçları gösterebilir.

Geofeed Değişikliğinin Sonuçlara Yansıma Süresi

Ağ işletmecisi geofeed dosyasını düzelttiğinde yeni içerik HTTPS adresinde erişilebilir duruma gelir. IP konum hizmetinin daha sonra dosyayı yeniden alıp kendi veritabanına işlemesi gerekir. Dosya adresi değişmişse ağ işletmecisi kayıt nesnesindeki geofeed bağlantısını da günceller. Bu aşamalar için bütün hizmetlerde geçerli tek bir süre yoktur.

Beklenen düzeltme görünmüyorsa ağ işletmecisi prefix'in doğru yazıldığını, CSV alanlarının geçerli olduğunu, geofeed bağlantısının erişilebildiğini ve kayıt nesnesinin güncel kaldığını kontrol etmelidir. Düzeltmenin ne zaman görüneceğini ilgili IP konum hizmetinin veri kabul ve güncelleme politikası belirler.