DNS sunucusunu değiştirmek, internet bağlantısının taşıyabileceği veri miktarını doğrudan artırmaz. DNS'in temel görevi, bir alan adı için gereken IP adresini veya başka bir DNS kaydını bulmaktır; bu işlem hedefle asıl veri aktarımı başlamadan önce gerçekleşir.

Cihazda seçili DNS sunucusu yavaş, kararsız veya sık sık zaman aşımına uğruyorsa başka bir DNS sunucusuna geçmek alan adı çözümleme süresini kısaltabilir. Bu nedenle bazı sitelerin ilk açılışı daha hızlı hissedilebilir; ancak aynı hedefe bağlandıktan sonra DNS değişikliği indirme ve yükleme kapasitesini yükseltmez.

DNS seçimi bazen aynı alan adı için farklı bir hedef IP adresi alınmasına da yol açabilir. Böyle bir durumda gecikme veya aktarım hızı değişebilir, fakat değişikliğin nedeni yalnız DNS sorgusunun daha hızlı cevaplanması değil, bağlanılan hedefin ve trafiğin izlediği ağ yolunun farklılaşmasıdır.

DNS Nerede Devreye Girer?

Bir uygulama alan adıyla bir kaynağa ulaşmak istediğinde önce bu adın hangi ağ adresiyle veya kayıtla eşleştiğini öğrenmesi gerekir. Uygulama veya işletim sistemi kullanılabilir bir önbellek kaydına sahipse yeni bir dış sorgu gerekmeyebilir. Dış sorgu gerektiğinde istemci adına yanıtı bulan recursive resolver (özyinelemeli DNS çözümleyicisi), kendi önbelleğini kullanabilir veya gerekli DNS sunucularına başvurabilir. Bu süreç tamamlandıktan sonra uygulama hedefe bağlantı kurar ve asıl veri aktarımı başlar.

Çözümleme süresi de her istekte aynı olmak zorunda değildir. Recursive resolver cevabı kendi önbelleğinde bulursa yanıtı doğrudan döndürebilir; bulamazsa başka DNS sunucularına başvurması gerekebilir. Bu yüzden ilk çözümleme ile daha sonra önbellekten karşılanan çözümleme arasında fark oluşması normaldir.

DNS Değişikliğinin İndirme, Yükleme ve Ping Sonuçlarına Etkisi

DNS sorgu süresi ile internet bağlantısının aktarım performansı aynı şeyi ölçmez. Ping, bir test paketinin hedefe gidip yanıtının geri gelme süresini ölçer; bu süreye alan adını çözmek için önceden harcanan zaman eklenmez. Veri aktarımında kullanılan TCP ise verinin eksiksiz ve sıralı iletilmesini sağlar. TCP pencere boyutları, alıcının kapasitesine ve ağdaki yoğunluğa göre henüz onaylanmamış ne kadar verinin gönderilebileceğini sınırlar.

ÖlçümDNS'in etkisiSonucu belirleyen etkenler
DNS sorgu süresiDoğrudanAğ gecikmesi, DNS sunucusunun yükü, önbellek durumu ve gereken ek sorgular
İlk site bağlantısının başlamasıDNS yanıtı bekleniyorsa doğrudanÇözümleme için beklenen süre ve uygulamanın bağlantıya hazırlanması
Aynı IP adresine pingNormalde doğrudan etkisi yokHedefe giden ağ yolunun gecikmesi ve o andaki ağ koşulları
Aynı hedefe indirme ve yüklemeBağlantı kapasitesini artırmazAğ yolundaki en düşük bağlantı kapasitesi, gidiş-dönüş süresi, paket kaybı ve TCP pencere boyutları

DNS çözümlemesi, hedef belirlendikten sonra kurulan bağlantının veri yolunda yer almaz. Bu nedenle DNS'i değiştirdikten sonra hız testinde saniyedeki megabit miktarını gösteren Mbps değerinin yükselmesi, DNS sorgularının hızlandığını kanıtlamaz. Hız testi farklı bir sunucu seçmiş veya o sırada ağın yükü değişmiş olabilir.

DNS Sunucusu Değişikliği Ne Zaman Hız Farkı Yaratır?

DNS sunucusu seçiminin etkisi, seçili sunucu gecikmeli veya kararsız olduğunda daha belirgin olabilir. DNS sorgularının sık sık zaman aşımına uğraması, istemcinin yanıt almak için sorguyu tekrarlaması veya önbellekte bulunmayan adların yavaş çözülmesi, kullanıcıya sitenin geç tepki verdiği izlenimini verebilir. Daha tutarlı bir DNS sunucusu bu bekleme süresini azaltabilir.

İçeriği birden fazla sunucudan dağıtan CDN hizmetlerinde DNS yanıtı, sorgunun geldiği ağ gibi bilgilere göre farklı hedef adresler içerebilir. Bu seçim bağlantı performansını da etkileyebilir. Kullanıcı daha yakın veya ağ açısından daha uygun bir hedefe yönelirse sonraki bağlantının gecikmesi ya da aktarım hızı iyileşebilir; tersine daha elverişsiz bir hedef de seçilebilir. Buradaki farkı yalnız “DNS hızlı” diye yorumlamak doğru değildir, çünkü ölçülen sonuç artık farklı bir sunucuya veya ağ yoluna ait olabilir.

Mevcut DNS sunucusu zaten hızlı ve kararlıysa, kayıtların önemli bölümü önbellekten geliyorsa ve karşılaştırılan DNS sunucuları aynı hedefleri döndürüyorsa belirgin bir hız farkı görülmeyebilir. Wi-Fi paraziti, düşük bağlantı kapasitesi, paket kaybı veya yoğun ağ kullanımı gibi DNS dışı sorunlar da yalnız DNS değiştirerek çözülmez.

DNS Sunucularını Aynı Koşullarda Karşılaştırma

DNS sunucularına ping göndermek yerine gerçek DNS sorgularının süresini ölçün; düşük ping, önbellekte olmayan bir adın hızlı çözüleceğini tek başına göstermez. Ayar değiştirmeden önce mevcut değerleri kaydedin ve yalnız kullanımı onaylanmış DNS hizmetlerini karşılaştırın. Kurumsal DNS ayarını değiştirmek iç ağdaki adlara erişimi veya gerekli filtrelemeyi bozabilir.

  1. Aynı ağ, cihaz, alan adı ve kayıt türüyle karşılaştırma yapın. Sonucu yalnız tek bir ada dayandırmayın; kullandığınız farklı alan adlarını iki DNS hizmetinde de aynı biçimde sorgulayın.
  2. Sorgunun gerçekten karşılaştırdığınız hizmete gittiğini doğrulayın. Tarayıcı, DNS sorgularını şifreli HTTPS bağlantısıyla taşıyan DoH (DNS over HTTPS) ile farklı bir DNS hizmetine gönderebilir. Trafiği başka bir ağa tünelleyen VPN bağlantısı da DNS sorgularının izlediği yolu değiştirebilir.
  3. Tek bir sorguya göre karar vermeyin. Farklı zamanlarda tekrarlanan sorguların genel davranışına, zaman aşımına ve başarısız yanıtlara bakın.
  4. Cihaz, uygulama ve recursive resolver önbelleklerini ayrı değerlendirin. Cihazın önbelleğini temizlemek, recursive resolver önbelleğini temizlemez; önceki bir yanıtın önbellekte bulunup bulunmadığını doğrulayamıyorsanız ölçümü kesin olarak önbelleksiz diye adlandırmayın.
  5. İki DNS sunucusu farklı IP adresleri döndürüyorsa bunu not edin. Sonraki ping veya aktarım farkı, çözümleme hızından çok hedef değişikliğinden kaynaklanabilir.
  6. Ping veya indirme karşılaştırmasında hedef IP adresini, bağlantı yolunu ve test koşullarını sabit tutun. Aynı IP adresini birden fazla noktadan sunan anycast gibi yapılarda aynı adresin her zaman aynı fiziksel sunucuya ulaşacağını varsaymayın.